Cyllid cyhoeddus

Mae 8 ymrwymiad yn Rhaglen Lywodraethu Llywodraeth Cymru 2026 i 2030 yn perthyn i'r briff hwn, yng ngeiriau'r Rhaglen ei hun. O dan bob un, gwelwch pa mor aml mae wedi'i godi yn y Seithfed Senedd.

Ffynhonnell: Llywodraeth Cymru, Rhaglen lywodraethu 2026 i 2030: Uchelgais newydd i Gymru, a gyhoeddwyd gyntaf ar 10 Medi 2026. Yn cynnwys gwybodaeth y sector cyhoeddus a drwyddedir o dan y Drwydded Llywodraeth Agored v3.0. Rydyn ni'n dod o hyd i gyfeiriadau drwy baru enwau cynlluniau, cyrff a rhaglenni; dydy cyfeiriad yn dweud dim am gynnydd.

Does dim datganiadau na dadleuon yn y Cyfarfod Llawn ar y briff hwn yn y Seithfed Senedd eto.

Does dim pleidleisiau yn y Seithfed Senedd wedi'u tagio â hyn.

Mae pleidleisiau'n cael eu tagio o'u teitlau eu hunain a'r eitem ar yr agenda lle cawson nhw eu cynnal.

• Dywedodd 37% o oedolion Cymru y byddai lefelau trethi yn bwysig iawn i'w pleidlais.

Holodd Ipsos 747 Welsh adults aged 16+ rhwng 2 Ebrill 2026 a 8 Ebrill 2026, cyn etholiad y Senedd 2026. Roedd pobl yn gallu dewis cymaint o faterion ag yr oedden nhw'n dymuno. Rhagor am farn y cyhoedd.

1 cwestiwn ysgrifenedig i Lywodraeth Cymru ar y briff hwn yn y Seithfed Senedd. Y diweddaraf:

1. Darren MillarCeidwadwyr20 Hydref 2026

   Is the Welsh Government seeking powers to equalise capital gains tax with income tax in Wales?

   I'r Cabinet Minister for Finance. Yn aros am ateb

Does dim deisebau ar y briff hwn wedi'u hagor yn y Seithfed Senedd.

Does dim sesiynau pwyllgor ar y briff hwn yn y Seithfed Senedd eto.

Erthyglau gan Ymchwil y Senedd, gwasanaeth ymchwil diduedd y Senedd, ar y briff hwn, y diweddaraf yn gyntaf.

1. Wales’s fiscal reform debate: funding, borrowing and tax powers

   5 Hydref 2026

Rhagor gan Ymchwil y Senedd ar y pwnc hwn

Teitlau a chrynodebau Ymchwil y Senedd ei hun yw'r rhain, © Comisiwn y Senedd. Sut rydyn ni'n paru erthyglau â briffiau.

15 cyfraniad yn y Seithfed Senedd, y mwyaf diweddar yn gyntaf.

1. Elin JonesPlaid

   14 Hydref 2026, Cyfarfod Llawn

   Cwestiynau i'r Gweinidog Cabinet dros Gyllid

   Diolch am y pwynt hwnnw. Fel y gwyddoch, mae gan y Llywodraeth ddiddordeb mewn gallu dod â mwy o eiddo gwag yn ôl i ddefnydd gweithredol, yn enwedig i ddefnydd preswyl. Ac ar y pwynt a wnaethoch yno am yr anawsterau y gallai rhai datblygwyr eiddo fod yn eu cael wrth adnewyddu a dod ag eiddo preswyl…

   Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cyfieithwyd o'r SaesnegCofnod swyddogol

2. Nick CarterPlaid

   14 Hydref 2026, Cyfarfod Llawn

   Cwestiynau i'r Gweinidog Cabinet dros Gyllid

   Weinidog Cabinet, rwy'n croesawu ymrwymiad y Llywodraeth hon i adolygu'r dreth trafodiadau tir ac uchelgais ehangach i annog adeiladau gwag i gael eu defnyddio eto. Gyda Chymru prin yn adeiladu hanner y cartrefi sydd eu hangen arni, mae pob tŷ gwag yn cyfrif. Mae un o fy etholwyr yng Nghaerdydd…

   Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cyfieithwyd o'r SaesnegCofnod swyddogol

3. Elin JonesPlaid

   14 Hydref 2026, Cyfarfod Llawn

   Cwestiynau i'r Gweinidog Cabinet dros Gyllid

   Y darn pwysig o'r jig-so hwn na wnaethoch chi sôn amdano yno oedd bod gan y dreth trafodiadau tir yng Nghymru drothwy cychwyn llawer uwch nag yn Lloegr. Felly, y trothwy cychwyn yng Nghymru yw £225,000. Mae tua 55 y cant a mwy o drafodiadau yn is na'r trothwy o £225,000 yng Nghymru, ac nid ydynt yn…

   Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cyfieithwyd o'r SaesnegCofnod swyddogol

4. Elin JonesPlaid

   14 Hydref 2026, Cyfarfod Llawn

   Cwestiynau i'r Gweinidog Cabinet dros Gyllid

   Mae'r dreth trafodiadau tir wedi gwneud cyfraniad sylweddol i gyllideb Cymru ers ei chyflwyno yn 2018. Mae wedi sicrhau cyllid gwerth dros £2.5 biliwn ar gyfer gwasanaethau cyhoeddus a seilwaith hanfodol yng Nghymru.

   Wedi'i dagio oherwydd: “Land transaction tax”Cofnod swyddogol

5. Stephen SeniorReform

   14 Hydref 2026, Cyfarfod Llawn

   Cwestiynau i'r Gweinidog Cabinet dros Gyllid

   3. Pa asesiad mae Llywodraeth Cymru wedi'i wneud o effaith y dreth trafodiadau tir ers ei chyflwyno yn 2018? OQ64688

   Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cofnod swyddogol

6. Paul MarrReform

   6 Hydref 2026, Cyfarfod Llawn

   Dadl: Diwygio Cyllidol

   Wel, dyma ni eto: Llafur a Phlaid Cymru yn rhoi darlith i'r Senedd hon ar ddiwygio cyllidol, a fydd, i lawer o'm hetholwyr, yn debyg i Bonnie a Clyde yn gofyn am gael cadw golwg ar y banc dros amser cinio. Er eich bod yn edmygu'r hyder, fyddwn i ddim yn rhoi'r allweddi iddyn nhw. Efallai y bydd…

   Wedi'i dagio oherwydd: “income tax”Cyfieithwyd o'r SaesnegCofnod swyddogol

7. Elin JonesPlaid

   6 Hydref 2026, Cyfarfod Llawn

   Dadl: Diwygio Cyllidol

   Mae'r cynnig yn galw ar Lywodraethau Cymru a'r Deyrnas Gyfunol i weithio gyda'n gilydd mewn tri maes allweddol: i wella hyblygrwydd cyllidol Cymru, i adolygu gweithrediad fformiwla Barnett ac i ailddatgan cefnogaeth i ymrwymiad Llywodraeth y Deyrnas Gyfunol i fuddsoddi £14 biliwn mewn seilwaith…

   Wedi'i dagio oherwydd: “income tax”, “air passenger duty”, “vacant land tax”Cofnod swyddogol

8. Chris Bailey

   1 Hydref 2026, Local Government, Housing and Planning Committee

   Ymchwiliad dilynol i Eiddo Gwag: Sesiwn dystiolaeth 3

   …while also offering a benefit to both parties. Part of our model for that is obviously looking at the land transaction tax, or stamp duty, which isn't paid on sales into social use in most situations. So, yes, that's certainly something you could level out if you broadened the definition of what I…

   Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cofnod swyddogol

9. Wendy Dearden

   1 Hydref 2026, Local Government, Housing and Planning Committee

   Ymchwiliad dilynol i Eiddo Gwag: Sesiwn dystiolaeth 3

   …the moment. So, even if they're buying back former council properties, at the moment, they have to pay land transaction tax.

   Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cofnod swyddogol

10. Chris Bailey

    1 Hydref 2026, Local Government, Housing and Planning Committee

    Ymchwiliad dilynol i Eiddo Gwag: Sesiwn dystiolaeth 3

    If I'm right, if you were a local authority purchasing it, you wouldn't pay the land transaction tax.

    Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cofnod swyddogol

11. Casey Edwards

    1 Hydref 2026, Local Government, Housing and Planning Committee

    Ymchwiliad dilynol i Eiddo Gwag: Sesiwn dystiolaeth 3

    …want to ensure that community groups are included in those exemptions. On other taxes, I think land transaction tax can be a big barrier, especially for community groups. So, when you set up a community-led housing project, you will set up a society or a company that will acquire and manage those…

    Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cofnod swyddogol

12. Dr Henry Dawson

    1 Hydref 2026, Local Government, Housing and Planning Committee

    Ymchwiliad dilynol i Eiddo Gwag: Sesiwn dystiolaeth 1

    …a civic interest issue. On the potential reforms—and these are my own personal opinions—of some of the land transaction tax, reliefs tied to bringing long-term properties back into use are certainly advantageous. The council tax A and C exemptions, as long as they are quite tightly managed…

    Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cofnod swyddogol

13. Elyn StephensPlaid

    1 Hydref 2026, Local Government, Housing and Planning Committee

    Ymchwiliad dilynol i Eiddo Gwag: Sesiwn dystiolaeth 1

    …specifically for empty properties? And secondly, are there any wider changes to taxation, for example land transaction tax or the way that council tax premiums are structured, that could be looked at to improve bringing empty properties back into use?

    Wedi'i dagio oherwydd: “land transaction tax”Cofnod swyddogol

14. Elfed WilliamsPlaid

    1 Hydref 2026, Finance Committee

    Cyllideb Ddrafft Llywodraeth Cymru ar gyfer 2027-28 - Craffu cyn y gyllideb: Y Gweinidog Cabinet dros Gyllid

    Gwych, diolch. Mae'r rhaglen y mae'r Llywodraeth wedi rhoi ymlaen yn ceisio ychwaneg o bwerau ar reilffyrdd, plismona, lles, cyfiawnder, a mwy o bwerau trethi, ond mae angen dangos beth ydy'r ochr economaidd i hynny, ac wedyn mae yna ddadleuon ar yr ochr economaidd. Felly, pryd byddwch chi'n gweld…

    Wedi'i dagio oherwydd: “tax-raising powers”Cofnod swyddogol

15. Peredur Owen GriffithsPlaid

    1 Hydref 2026, Constitution, Justice and External Affairs Committee

    Sesiwn i graffu ar waith y Gweinidog Y Gweinidog Cabinet dros Effeithiolrwydd Llywodraeth a'r Cyfansoddiad

    …view: water, the Crown Estate, broadcasting, welfare, energy regulation, ports regulation, rail, air passenger duty, all these things that are big topics in their own right. Are there any of those that have moved forward more so than others? And where are you on the discussions around those topics…

    Wedi'i dagio oherwydd: “air passenger duty”Cofnod swyddogol

Mae'r briff hwn yn dilyn ymrwymiadau'r Rhaglen a restrir uchod ac yn tagio'r cofnod â'r ymadroddion isod. Gall paru geiriau allweddol fethu busnes sy'n trafod y mater mewn geiriau eraill, a gall dagio cyfeiriad wrth fynd heibio.

Rhagor am sut mae'r briffiau'n cael eu tagio