Cyllid cyhoeddus

Cyllideb Llywodraeth Cymru, sut mae Trysorlys y DU yn ariannu Cymru, trethi Cymru a diwygio'r dreth gyngor.

Yn y Rhaglen Lywodraethu, mae hwn yn perthyn i'r amcan llesiant Sefyll dros Gymru a mynnu tegwch gan San Steffan.

SeneddSeithfed Senedd Chweched Senedd

ThemâuPopeth Cyllideb Cymru Cyllid gan Drysorlys y DU Trethi Cymru Y dreth gyngor

Yn dangos y thema Y dreth gyngor. Mae ymrwymiadau'r Rhaglen yn perthyn i'r briff cyfan.

Datganiadau a dadleuon: 1; yn y Seithfed Senedd
Cyfraniadau: 103; yn y Seithfed Senedd
Cwestiynau ysgrifenedig: 0; yn y Seithfed Senedd
Ymrwymiadau a godwyd: 8 o 8; yn y Seithfed Senedd

Ar y dudalen hon

Sut mae pethau ar hyn o bryd
Yr hyn mae'r llywodraeth wedi'i addo
Eiliadau allweddol yn y Senedd
Pleidleisiau cysylltiedig
Pwy sy'n ei godi
Yr hyn mae pobl yn ei ddweud sy'n bwysig
Cwestiynau ysgrifenedig
Deisebau
Mewn pwyllgor
Gan Ymchwil y Senedd
Y cyfraniadau diweddaraf
Fesul mis
Sut mae'r briff hwn wedi'i lunio

Sut mae pethau ar hyn o bryd

Ystadegau y mae Llywodraeth Cymru yn eu cyhoeddi. Mae pob siart yn dangos y blynyddoedd ers etholiad y Senedd 2016, neu mor bell yn ôl ag y mae'r ffigurau'n mynd, ac yn nodi pob etholiad ers hynny.

Treth gyngor Band D ar gyfartaledd

£2,283

2026-27

Flwyddyn ynghynt: £2,170 (2025-26)

Dangos y ffigurau

Treth gyngor Band D ar gyfartaledd: pob ffigur yn y siart, y diweddaraf yn gyntaf.
Cyfnod	Cymru
2026-27	£2,283
2025-26	£2,170
2024-25	£2,024
2023-24	£1,879
2022-23	£1,777
2021-22	£1,731
2020-21	£1,667
2019-20	£1,591
2018-19	£1,492
2017-18	£1,420
2016-17	£1,374

Yr hyn mae'r llywodraeth wedi'i addo

Mae 8 ymrwymiad yn Rhaglen Lywodraethu Llywodraeth Cymru 2026 i 2030 yn perthyn i'r briff hwn, yng ngeiriau'r Rhaglen ei hun. O dan bob un, gwelwch pa mor aml mae wedi'i godi yn y Seithfed Senedd.

Trethi teg

Archwilio ffyrdd o wneud y Dreth Gyngor yn decach.
Y ffigur diweddaraf: Treth gyngor Band D ar gyfartaledd, £2,283, 2026-27.
Wedi'i godi mewn 4 araith. Yn fwyaf diweddar ar 14 Hydref 2026, gan Francesca O'Brien. Wedi'i baru ar: “council tax reform”.
Ei ddarllen yn y RhaglenHefyd yn: Cynghorau a gwasanaethau cyhoeddus.
Defnyddio ein dulliau trethi datganoledig i gefnogi gwasanaethau cyhoeddus hanfodol, ac yn cynllunio ein trethi i gefnogi ein nodau, gan gynnwys helpu i brynu cartrefi, a lleihau gwastraff mewn safleoedd tirlenwi.
Wedi'i godi mewn 19 araith. Yn fwyaf diweddar ar 14 Hydref 2026, gan Elin Jones. Wedi'i baru ar: “land transaction tax”.
Ei ddarllen yn y Rhaglen

Mynnu tegwch gan San Steffan: Cyllid teg

Mynd ar drywydd diwygio cyllidol, gan gynnwys tegwch yn y ffordd y mae Cymru’n cael ei hariannu, gweithrediad Fformiwla Barnett, mwy o hyblygrwydd cyllidol, ariannu pwerau datganoledig mewn ffordd deg, a chyfrifoldebau pellach i’r Senedd dros drethi yng Nghymru.
Wedi'i godi mewn 109 araith, 2 eitem ar yr agenda a 1 cwestiwn ysgrifenedig. Yn fwyaf diweddar ar 14 Hydref 2026, gan Rebeca Phillips. Wedi'i baru ar: “fair funding”.
Ei ddarllen yn y Rhaglen
Brwydro dros y cyllid rheilffyrdd sy’n ddyledus inni ac y mae ei angen arnom i fuddsoddi yn rheilffyrdd Cymru – gan gynnwys cyllid canlyniadol o HS2 – ac i’r rheilffyrdd gael eu datganoli.
Wedi'i godi mewn 58 araith, 1 eitem ar yr agenda, 1 cwestiwn ysgrifenedig a 1 deiseb. Yn fwyaf diweddar ar 20 Hydref 2026, gan Rhun ap Iorwerth. Wedi'i baru ar: “rail funding”.
Ei ddarllen yn y RhaglenHefyd yn: Trafnidiaeth.
Cyflwyno rhaglen genedlaethol i ddiogelu ac adfer tomenni nas defnyddir, gan sicrhau bod pob tomen yn cael ei monitro, ei chynnal a’i rheoli’n briodol. Byddwn yn parhau i fynnu bod Llywodraeth y DU yn ariannu’r gwaith hwn yn briodol ac yn llawn.
Wedi'i godi mewn 24 araith. Yn fwyaf diweddar ar 30 Medi 2026, gan Niamh Salkeld. Wedi'i baru ar: “coal tips”.
Ei ddarllen yn y RhaglenHefyd yn: Hinsawdd a natur.
Sefydlu strategaeth Cymru gyfan ar gyweirio tir halogedig i fapio, blaenoriaethu ac adfer yn gynyddol dir ôl-ddiwydiannol fel nad yw cymunedau bellach yn dod i gysylltiad â safleoedd diffaith, priddoedd gwenwynig, a dyfrffyrdd llygredig. Byddwn yn parhau i bwyso ar Lywodraeth y DU i ariannu’r gwaith adfer hwn.
Wedi'i godi mewn 18 araith, 1 eitem ar yr agenda, 1 cwestiwn ysgrifenedig a 1 deiseb. Yn fwyaf diweddar ar 30 Medi 2026: Dadl Aelodau o dan Reol Sefydlog 11.21(iv): Tir halogedig. Wedi'i baru ar: “Contaminated land”.
Ei ddarllen yn y RhaglenHefyd yn: Hinsawdd a natur.
Mynd ar drywydd datganoli toll teithwyr awyr.
Wedi'i godi mewn 2 araith. Yn fwyaf diweddar ar 6 Hydref 2026, gan Elin Jones. Wedi'i baru ar: “air passenger duty”.
Ei ddarllen yn y Rhaglen
Archwilio ffurfiau newydd ac arloesol o ariannu.
Wedi'i godi mewn 3 araith. Yn fwyaf diweddar ar 6 Hydref 2026, gan Sera Evans. Wedi'i baru ar: “mutual investment model”.
Ei ddarllen yn y Rhaglen

Ffynhonnell: Llywodraeth Cymru, Rhaglen lywodraethu 2026 i 2030: Uchelgais newydd i Gymru, a gyhoeddwyd gyntaf ar 10 Medi 2026. Yn cynnwys gwybodaeth y sector cyhoeddus a drwyddedir o dan y Drwydded Llywodraeth Agored v3.0. Rydyn ni'n dod o hyd i gyfeiriadau drwy baru enwau cynlluniau, cyrff a rhaglenni; dydy cyfeiriad yn dweud dim am gynnydd.